bireyler değil toplumlar vegan olur sorgulamasını yaptırtan durumdur. bireysel çabayla ancak 'olabildiğince vegan' olabiliriz. tüm dünya ya da izole bir topluluk vegan olmadığı sürece gerçek ya da mutlak veganlıktan bahsetmek zor geliyor bana.
Veganlığın tanımı bellidir; hayvanlara gereksiz yere zulmetmemek için mümkün olduğunca hayvansaldan uzak durmaktır. Bu görüşü haklı bulan herkes vegandır. Bir insan vegan olduğu zaman yaşam şeklini hangi derecede değiştirdiği vegan olup olmamasını etkilemez. Kimisi sadece kürk almaz, kimisi sadece et yemez, kimisi de hayvansal hiçbir şey almadığı gibi orangutanlara zulmetmemek için palm yağlı ürün almaz, böcek ilacı ve hayvansal gübre kullanılmadan üretilen sebzeleri arar, hayvansal deney içerdiği için korona aşısı bile olmaz. Bir insan vegan olduğu zaman hayatını ne derece değiştirdiği vegan olup olmaması ile ilgili değil doğruculuğu ile ilgilidir. Ne kadar doğrucu ise hayatını veganlık doğrultusunda o kadar değiştirir. Çünkü “doğruculuk” insanın düşünceleri ile davranışlarının uyuşması demektir. Bu sebepten dolayı veganlık bir zihin yapısıdır. Veganlık kapsayıcı olmalıdır. Alt dallara ayrılmamalı tam tersine hayvan refahı için et yemeyen vejetaryenler vb. de kapsamalıdır. Ben veganlığın çok sulandırıldığını bu sebepten dolayı da vegan hareketin gücünün zayıfladığını düşünüyorum. Çoğu insan veganlığı haklı bulduğu halde veganlığın bu kadar somutlaştırılması (örn: veganlar et, süt, yumurta kesinlikle yemez; yün ve deri giymez; hayvan deneyi varsa ilaç almaz, bal bile yemez) sebebiyle hayatlarında hayvan refahı için en basit değişiklikleri bile yapmıyor. Bu somutlaştırmayı en çok da veganlar yapıyor. Bunun bir sonucu olarak bu başlıktaki tanımlar ortaya çıkıyor ve hayvan zulmü karşıtlığı konusunun ciddiyeti azalıyor.
Güzel bir konuya değindiniz, "veganlığın bozulduğu anılar" diye başlık açabiliriz. Ben 6 yıldır veganım, deprem bölgesinde afet gönüllüsü olarak çalışırken veganlığı bozdum, taziye evlerinde veganlığı bozdum, vegan hamburger sipariş verdiğimde yanlışlıkla etli geldiğinde bozdum, vegan pizza diye peynirli pizza yolladıklarında bozdum. bazen misafirlikte "yiyemem" demekten çok bıktığım zamanlar oldu, öyle bozdum. toplu halde yemeğe gittiğimizde sebzeli pide sipariş ederim tereyağsız, hamurda süt, yumurta var mı diye sormam mesela onu yiyeceğim çünkü her türlü. bunların haricinde korona aşısı oldum ve hasta olduğum zamanlar doktorun yazdığı ilaçları alıyorum hayvan deneyini araştırmadan. vegan olmadan önce satın aldığım deri ayakkabıları hala giyiyorum... Bu yazı günah çıkarmaya döndü, kimisi bana vegan demeyebilir, kimisi kendime vegan dememden dolayı rahatsız olabilir. ancak bu tip durumlarda diğer veganlar ne yapıyor merak ediyorum doğrusu.
Size göre 'sadece et yememek', 'sadece Kürk almamak' vegan olmak mı demektir? -Bana göre asla değil ve olamaz.
Ülkemizde de yarı bitkisel-yarı hayvansal beslenip Vegan düşünceye yakın olduğunu iddia eden, sadece tadını sevmediği için hayvansal bir ürünü yemeyip ben veganım diyen çok kişi var. -öncelikle bu konu sadece beslenmede kaldığı için Veganlıkla uyumlu hiçbir tarafı yok.
Yukarıdaki tanımları da kendim çıkarmadım. "doğruculuk" konusundaki fikrinize katılıyorum. Bu etik bir anlayış çünkü. zihnimizde kavramların da değişmesiyle bu yaşamımızın her alanına yansıyor. Hakkımız olmayan şeyler konusunda itinalı davranmaya başlıyoruz. Diğer alanlara yansımasının; etik anlayışımız, sosyal toplumumuz, öğrendiklerimiz, bilgi düzeyimizle paralel ilerleyeceğini düşünüyorum.
Vegan olanlar, Vegan düşünceye yatkın olanlar, Vegan olduğunu iddia edenlerin karşılıklı etkileşim içinde olabilecekleri bir platforma ihtiyacımız var bence. kendi düşüncelerimiz üzerinden konuşabilirsek, kendimizi daha iyi tanımlar ve geliştirebiliriz. Birisi "5 yıldır veganım geçen .......'ydım orada vegan beslenmedim tabii" dediğinde bunun üzerinden düşünce sistemlerimizi konuşabilmeliyiz.
-vegan beslenme: hiçbir hayvansal ürün tüketmemek.
-vegan: hiçbir hayvansal ürün tüketmemek ve hayvansal ürün kullanmamak (kürk, deri, kuştüyü, hayvansal jelatin vs.)
-etik vegan: hayvan istismarının olduğu hiçbir şeyi, mümkün olduğunca tüketmemek/kullanmamak. (hayvanlar üzerinde denenen ürünler, üretiminde hayvanların yaşamına etki eden ürünler vs.)
-green vegan: etik veganla aynı olmakla birlikte karbon ayak izini azaltan.
-raw vegan: vegan olup, beslenme aşamasında ısıda 48°c’nin üzerine çıkmamak.
-vb6 (vegan before 6pm): part-time vegan beslenme. 18.00'dan önce vegan-18.00'dan sonra navegan beslenmek.
-paris veganı: günlük yaşamında veganken, aile/arkadaşlar ile vejetaryen beslenmek.
-haftaiçi/haftasonu vegan: her hafta belirlenen günlerde vegan beslenmek (5-2 veya 2-5 şeklinde vegan-navegan)
-neredeyse vegan: vejetaryen olarak beslenirken, hayvansal ürünleri bilinçli olarak az tüketen ve kullanan.
-seyahat eden vegan: yaşamında vegan olup, seyahat ederken yerel mutfakları deneyen.